Self Assessment 2025/26 krok po kroku — dokumenty i terminy
Jak przygotować Self Assessment za 2025/26 w UK: UTR, dokumenty, przychody i koszty, filing, płatność do 31 stycznia 2027 oraz payments on account.
Zaktualizowano:
Self Assessment za 2025/26 obejmuje 6 kwietnia 2025–5 kwietnia 2026. Standardowy termin online i zapłaty salda to 31 stycznia 2027. Poniższa lista pomaga przygotować zeznanie sole tradera; kalkulator szacuje podatek, ale nie wysyła formularza do HMRC.
1. Sprawdź obowiązek i UTR
Samo rozpoczęcie działalności nie zawsze oznacza obowiązek zeznania: znaczenie mają przychód i inne okoliczności. Skorzystaj z HMRC — kto składa zeznanie. Jeśli musisz zgłosić ten obowiązek po raz pierwszy lub wznowić rejestrację, termin dla 2025/26 przypadał 5 października 2026. Jeżeli go minąłeś, działaj teraz i sprawdź termin w korespondencji HMRC; nie zakładaj przesunięcia terminu zapłaty.
Przygotuj UTR (10-cyfrowy numer podatnika), National Insurance number i dostęp do usługi HMRC. Nie wpisuj tych identyfikatorów do naszego kalkulatora. UTR wyjaśnia słownik.
2. Zbierz dokumenty przed rozpoczęciem formularza
- Ewidencję sprzedaży i przychodów za właściwy okres; sprawdź faktury oraz wpływy.
- Ewidencję kosztów z dowodami: np. materiały, opłaty i odpowiednio wydzieloną część kosztów firmowych. Nie zaliczaj wydatków prywatnych do kosztów działalności.
- Zapis wcześniejszych payments on account, kwot zapłaconych i korekt.
- Jeżeli dotyczy: P60/P45 z etatu, odsetki, dywidendy, dochód z najmu, pension, Gift Aid oraz Student Loan. Są potrzebne do pełnego zeznania, choć nasz kalkulator sole trader ich nie rozlicza.
Zasady kwalifikowania wydatków opisuje GOV.UK — expenses if you’re self-employed. Nie wysyłaj rachunków w miejsce pól zeznania; zachowaj dokumentację zgodnie z zasadami HMRC.
3. Przychód, koszty i zysk — przykład
Przykład syntetyczny 2025/26: Anglia, tylko sole trader, przychód £40 000, dopuszczalne koszty £10 000, brak innych dochodów, ulg i wcześniejszych zaliczek. Zysk = £40 000 − £10 000 = £30 000.
Przy pełnej Personal Allowance £12 570: Income Tax = (£30 000 − £12 570) × 20% = £3 486. Class 4 NI = (£30 000 − £12 570) × 6% = £1 045.80. Razem £4 531.80. Class 2 w tym przykładzie traktowane jest jako opłacone, bez dodatkowej obowiązkowej płatności. Sprawdź historyczne NI i historyczne Income Tax.
W kalkulatorze Self Assessment wybierz 2025/26, region Anglia/Walia/NI, przychód £40 000 i koszty £10 000. Nie dodawaj do kosztów trading allowance. Ulga £1 000 jest alternatywą dla kosztów i ma wyłączenia, np. dotyczące niektórych powiązanych płatników.
4. Filing i payment — osobne obowiązki
Na wąskim ekranie przewiń tabelę w bok, aby przeczytać wszystkie kolumny.
| Termin dla zeznania 2025/26 | Czynność |
|---|---|
| 5 października 2026 | Zgłoszenie obowiązku, jeśli wymagane; na dzień aktualizacji termin minął |
| 31 października 2026 | HMRC musi otrzymać zeznanie papierowe |
| 31 stycznia 2027 | Standardowy termin online i zapłata salda 2025/26 |
| 31 stycznia 2027 | Pierwsza payment on account na 2026/27, jeśli dotyczy |
| 31 lipca 2027 | Druga payment on account na 2026/27, jeśli dotyczy |
Źródło: HMRC — deadlines. Po wysłaniu zachowaj potwierdzenie i sprawdź rachunek HMRC. Samo wysłanie zeznania nie jest zapłatą. Przy przelewie uwzględnij czas dotarcia środków i metodę płatności.
5. Payments on account: zaplanuj gotówkę
W przykładzie pierwszego rozliczenia każda zaliczka wynosi 50% × £4 531.80 = £2 265.90. Bez wcześniejszych wpłat do 31 stycznia 2027 przypada £6 797.70 (saldo £4 531.80 plus pierwsza zaliczka £2 265.90), a do 31 lipca 2027 druga zaliczka £2 265.90. Zaliczki są na następny rok, więc nie oznaczają podwójnego podatku za 2025/26.
Według HMRC — payments on account wyjątki obejmują podatek poniżej £1 000 lub ponad 80% zapłacone poza Self Assessment. Spodziewany spadek dochodu może uzasadniać obniżenie zaliczek; zaniżenie może skutkować odsetkami. Sprawdź indywidualny rachunek HMRC.
6. Granice kalkulatora
Narzędzie nie obsługuje pełnego połączenia PAYE + działalność ani wszystkich ulg, strat, dochodów zagranicznych i HICBC. Przy takich okolicznościach potrzebne jest pełne rozliczenie. Nie sumuj osobno obliczonego podatku z etatu i działalności — może to dwukrotnie wykorzystać Personal Allowance. Do terminów wrócisz przez kalendarz.
Sprawdzenie treści i źródeł: 21 października 2026. Rok zeznania: 2025/26; przykłady są syntetyczne. Informacja ogólna, nie indywidualna porada podatkowa.